1. Lật xe do nâng hàng vượt tải trọng
Đây là một trong những tai nạn phổ biến nhất.
Một doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng sử dụng xe nâng 2,5 tấn để nâng kiện hàng có khối lượng vượt quá tải trọng thiết kế. Khi càng nâng được đưa lên cao để xếp hàng lên kệ, trọng tâm xe thay đổi khiến toàn bộ xe bị lật sang phía trước.
May mắn không có thương vong nhưng khung nâng, cabin và hàng hóa đều bị hư hỏng nặng.
Nguyên nhân
- Không kiểm tra tải trọng thực tế.
- Nâng hàng vượt tải trọng cho phép.
- Nâng hàng quá cao khi xe chưa đứng trên mặt sàn ổn định.
- Không hiểu khái niệm tâm tải (Load Center).
Bài học
Luôn lựa chọn xe nâng có tải trọng phù hợp với loại hàng hóa và tuyệt đối không vượt quá thông số do nhà sản xuất quy định.
2. Va chạm với người đi bộ trong kho
Tại một kho logistics, tài xế xe nâng lùi xe sau khi lấy pallet nhưng không quan sát phía sau. Do khu vực giao nhau không có gương cầu và người đi bộ di chuyển vào điểm mù, xe đã va chạm với nhân viên đang vận chuyển hàng bằng xe đẩy.
Đây là dạng tai nạn xảy ra khá nhiều tại các kho có mật độ làm việc cao.
Nguyên nhân
- Điểm mù lớn phía sau xe.
- Không sử dụng còi hoặc đèn cảnh báo.
- Kho không phân làn giữa xe nâng và người đi bộ.
- Người lao động thiếu ý thức quan sát.
Bài học
Doanh nghiệp cần thiết kế lối đi riêng cho người và xe nâng, lắp gương cầu, biển cảnh báo, đèn tín hiệu và đào tạo kỹ năng di chuyển an toàn trong kho.
3. Rơi hàng từ trên cao
Một xe nâng đang đưa pallet lên tầng kệ cao khoảng 6 mét. Do pallet bị hỏng và hàng hóa không được quấn màng co chắc chắn, kiện hàng rơi xuống trong quá trình nâng.
Thiệt hại không chỉ nằm ở giá trị hàng hóa mà còn có nguy cơ gây thương tích nghiêm trọng cho người đứng bên dưới.
Nguyên nhân
- Pallet nứt, cong hoặc xuống cấp.
- Hàng hóa xếp lệch tâm.
- Không cố định hàng bằng dây đai hoặc màng quấn.
- Người đứng trong vùng nguy hiểm.
Bài học
Kiểm tra pallet trước khi sử dụng, cân bằng tải trọng và tuyệt đối không để người đứng dưới khu vực xe đang nâng hàng.
4. Tai nạn do xe nâng không được bảo dưỡng
Một doanh nghiệp sử dụng xe nâng liên tục trong nhiều năm nhưng không kiểm tra hệ thống phanh định kỳ. Khi xe di chuyển xuống dốc với tải trọng lớn, phanh hoạt động không hiệu quả khiến xe va vào giá kệ và làm sập nhiều hàng hóa.
Nguyên nhân
- Má phanh mòn.
- Dầu phanh xuống cấp.
- Không kiểm tra hệ thống lái và lốp xe.
- Bảo dưỡng không đúng chu kỳ.
Bài học
Bảo dưỡng định kỳ giúp phát hiện sớm các hư hỏng tiềm ẩn, giảm nguy cơ tai nạn và tiết kiệm đáng kể chi phí sửa chữa.
5. Tài xế vận hành sai kỹ thuật
Một số vụ việc ghi nhận tài xế chuyển hướng khi càng nâng đang ở vị trí quá cao hoặc ôm cua với tốc độ lớn. Điều này làm trọng tâm xe thay đổi đột ngột và tăng nguy cơ lật xe.
Ngoài ra, nhiều người còn sử dụng xe nâng để chở người hoặc nâng người mà không có lồng nâng chuyên dụng, vi phạm nghiêm trọng các quy định an toàn lao động.
Nguyên nhân
- Thiếu đào tạo.
- Chủ quan trong quá trình vận hành.
- Không tuân thủ quy trình an toàn.
- Làm việc dưới áp lực tiến độ.
Bài học
Chỉ những người đã được đào tạo và có đủ năng lực mới nên vận hành xe nâng. Doanh nghiệp cần tổ chức huấn luyện định kỳ và giám sát việc tuân thủ quy trình làm việc.
Những biện pháp giúp giảm tai nạn xe nâng
Để hạn chế rủi ro, doanh nghiệp nên:
- Kiểm tra xe nâng trước mỗi ca làm việc.
- Không vận hành xe vượt tải trọng thiết kế.
- Thiết kế lối đi riêng cho xe và người.
- Trang bị gương cầu, đèn cảnh báo và biển báo an toàn.
- Bảo dưỡng xe đúng định kỳ.
- Đào tạo kỹ năng vận hành và xử lý tình huống cho tài xế.
- Kiểm tra pallet, càng nâng và hệ thống thủy lực trước khi nâng hàng.
- Xây dựng quy trình báo cáo và xử lý các tình huống mất an toàn.
Kết luận
Qua các vụ việc thực tế có thể thấy rằng phần lớn tai nạn xe nâng đều có thể phòng tránh nếu doanh nghiệp đầu tư đúng vào công tác đào tạo, bảo dưỡng thiết bị và xây dựng quy trình an toàn. Một chiếc xe nâng hiện đại chỉ phát huy hiệu quả khi được vận hành đúng kỹ thuật và trong môi trường làm việc được tổ chức khoa học.
Đầu tư cho an toàn không chỉ giúp bảo vệ người lao động mà còn giảm thiểu chi phí sửa chữa, hạn chế thời gian dừng máy và nâng cao hiệu quả sản xuất. Đó là nền tảng để doanh nghiệp phát triển bền vững trong lĩnh vực kho vận và công nghiệp.
